Ana sayfa Genel Yavaşça Dönüyor

Yavaşça Dönüyor

Nötron yıldızları, Güneş’in sekiz katından daha fazla kütleye sahip bir yıldızın ölüm patlamasında doğarlar. Bu küçük, aşırı yoğun kürelerin tamamı değilse de çoğu doğum sırasında, bazısı saniyede yüzlerce kez olacak şekilde hızlıca döner. Diğerleri daha bile yüksek hızlarda dönerler. Nötron yıldızları aynı zamanda fazlaca manyetizedir ve manyetik alanlarının çevrelerindeki gazla etkileşimi yıldızları yavaşlatabilir, böylece yaşlandıkça yavaşlarlar ve hangi hızda yavaşladıkları, nötron yıldızının ne kadar zaman önce oluştuğunun iyi bir göstergesidir. Chandra ve XMM-Newton X-ışın gözlemevleriyle yapılan yeni gözlemler, aşırı yavaş bir dönüşe sahip sıra dışı bir genç nötron yıldızı buldu. SXP 1062 olarak bilinen bu cisim, görselin sağ tarafında X-ışın yayınlayan parlak mavi cisim olarak gösteriliyor. Bu cismin X-ışın atımları, her 17.7 dakikada bir kez (Dünyalılar için kısa bir gün ama nötron yıldızı standartlarına göre aşırı uzun) döndüğünü gösteriyor. Derin optik gözlemler, nötron yıldızının, muhtemelen SXP 1062 doğduğunda patlayan yıldızın kalıntıları olan küresel bir gaz kabuğuyla kuşatıldığını gösteriyor. Kabuğun boyutu ve parlaklığı, SXP 1062’nin yalnızca birkaç on bin yıl yaşında olduğunu düşündürüyor, bu nedenle bu kadar genç bir nötron yıldızının nasıl bu kadar yavaş dönebileceği astronomlar için bir bilmece. Ama SXP 1062 yörüngesinde bir yoldaş yıldıza sahip ve yoldaş ile nötron yıldızı arasındaki etkileşimler SXP 1062’nin dönüşünün yavaşlamasına yardımcı olmuş olabilir. Belki de bu çift yıldız etkileşimleri başka sistemlerdeki yavaş dönüşleri de açıklamamızı sağlayacaktır.

Görsel & Referans: X-ışın: NASA/CXC/ESA/XMM-Newton/L. Oskinova, W. Sun, M. Guerrero; Optik: AURA/NOAO/CTIO/R.Gruendl/Y.H.Chu

Yorumunuzu yazabilirsiniz