Ana sayfa Genel Son Parıltının Tadını Çıkarmak

Son Parıltının Tadını Çıkarmak

17 Ağustos 2017’de tespit edilen ve bir Gama-ışın patlamasıyla neredeyse eş zamanlı olan kütle çekim dalgası olayı tarih yazan bir olaydı. Üç kütle çekim dalgası gözlemevinin birlikteliğinin yanında Fermi ve INTEGRAL’in Gama-ışın verileri kullanılarak olay için gökyüzünde tam bir konum belirlendi ve arayış başladı. Uygun olan teleskopların neredeyse tamamı bu ava katıldı. One-Meter, Two Hemisphere ekibi tarafından NGC 4993 olarak bilinen bir galakside, kısa süre sonra kütle çekim dalgasının ve Gama-ışın kaynağının karşılığı olduğu farkedilen bir optik geçiş keşfedildi. Bu keşif karşılığın hızlı, detaylı devam gözlemlerine imkan verdi ve “çoklu haberci” astronomisine, Evren’deki olayların elektromanyetik ve elektromanyetik olmayan emisyonların birlikteliği kullanılarak incelenmesine kapı araladı. Optik karşılığın daire içine alındığı bu görüntü, NGC 4993’ün bir Hubble Uzay Teleskobu gözlemini gösteriyor. Düşünün: şimdi iki nötron yıldızının, yalnızca birkaç kilometre genişlikte küçük, aşırı yoğun cisimlerin çarpışmasına ve birleşmesine, 140 milyon yıl önce meydana gelmiş bir olaya şahit olduk. İlave, optik karşılığın etrafındaki bölgenin Chandra X-ışın Gözlemevi tarafından elde edilmiş iki gözlemini gösteriyor.  Olaydan yalnızca iki gün sonra alınan görüntü karşılıktan hiçbir X-ışın emisyonu tespit etmedi; ama bir hafta sonra bir Chandra gözlemi, karşılığın artık X-ışınlarında görünür olduğunu gösterdi. Optik, kızılötesi, radyo, Gama-ışın ve kütle çekim dalgası bilgisiyle X-ışın emisyonunun birlikteliği bize ilk kez, birleşen nötron yıldızlarının nasıl kısa Gama-ışın patlamaları ürettiği, insan yaşamı için önemli olan ağır elementleri yarattığı, kuvvetli, ince parçacık jetleri oluşturduğu hakkında detaylı bilgi sağlıyor ve hatta bu jetin nasıl bakış açımıza dönük olduğunu anlamamıza imkan veriyor.

Görsel: X-ışın: NASA/CXC/Northwestern U./W. Fong & R. Margutti et al. & NASA/GSFC/E. Troja et al.; Optik:NASA/STScI

Yorumunuzu yazabilirsiniz