Ana sayfa Genel Aşırı Parlak Pulsar

Aşırı Parlak Pulsar

PAYLAŞ

Tuhaf şekilde parlak X-ışın kaynakları gökyüzünü benekliyorlar. Aşırı Parlak X-ışın Kaynakları (ya da ULX’ler) olarak adlandırılan bu cisimler, yıldız kütleli bir kara delik üzerine birikimde üretilebilecek olandan daha fazla X-ışını yayınlarlar ancak yine de biriktiren süperdev kara deliklerden çok daha az parlaktırlar. İki yüzden daha fazla doğrulanmış ya da şüphelenilen aşırı parlak X-ışın kaynağı biliniyor. Bu cisimleri açıklayan teoriler arasında ekstrem derecede güçlü süpernovalar, kompakt cisimlerden yayınlanan kuvvetli X-ışın huzmeleri ve kütleleri Güneş’in binlerce katı olan daha önce bilinmeyen bir orta kütleli kara delikler popülasyonu üzerindeki birikim bulunuyor. XMM-Newton X-ışın gözlemeviyle tespit edilen kısa süreli X-ışın kaynaklarının XMM ve NuSTAR X-ışın gözlemevlerinin gözlemleriyle sistematik yeni bir incelemesi ULX yapbozuna önemli yeni bir parça sağladı. Bu çalışma NGC 5907 olarak bilinen galakside tespit edilen ULX’in X-ışın emisyonunun bir saniyeden çok az daha uzun istikrarlı bir periyodda yükseldiğini ve düştüğünü gösterdi. Bu ULX’in yeri ve X-ışın zonklaması yukarıda galaksinin optik bir fotoğrafının üzerine eklenmiş halde gösteriliyor. Bu istikrarlı zonklama periyodu, özellikle bu kaynağı muhtemelen gizli bir yoldaş yıldızdan madde biriktiren dönen bir nötron yıldızı olarak tanımlıyor. Peki ama bu nötron yıldızının X-ışın emisyonu seviyesi neden bu kadar yüksek? En iyi açıklama bu nötron yıldızının manyetik alanının çok güçlü ve kompleks olması ve parlak X-ışın emisyonunu dar bir huzmede üretiyor olması. Bu süreç diğer ULX kaynakları için de bir açıklama sağlayabilir mi? Eğer öyleyse, orta kütleli kara delikler neredeler?

Görsel&Telif: ESA/XMM-Newton; NASA/Chandra ve SDSS